Steve Jobs worden

Tags:,

Na  tien weken staat Steve Jobs dan eindelijk niet langer in de top 3 van de Nederlandse non-fictie bestsellerlijst. Zijn biografie kwam pas in oktober op de markt, maar werd alsnog de bestseller van 2011. Een wereldhit. En een begrijpelijk wereldhit. Het verhaal van Steve Jobs vertelt je dat bijna alles in je leven mis mag gaan en je dan toch nog kans hebt om Steve Jobs te worden. Steve Jobs was namelijk ook een drop-out, Steve Jobs werd ook ontslagen, Steve Jobs was geadopteerd, dyslectisch, maakte zijn vriendin per ongeluk zwanger en werd uiteindelijk doodziek. Steve Jobs was een klootzak, maar zelfs dat weerhield hem er niet van de absolute heldenstatus te bereiken. “Echt, jij kan het ook”, staat er tussen de regels.

Sterker nog, met terugwerkende kracht kun je elke verwerpelijke karaktertrek, elke ruzie, elke mislukking, tot absoluut noodzakelijk verklaren voor het uiteindelijke succes van supergenie Jobs. Een beetje zoals Jezus zelf. Elke stap had een functie, alles was een wonder. Tijdens de diploma-uitreiking van Stanford zegt hij: it turned out that getting fired from Apple was the best thing that could have ever happened to me. 13,5 miljoen keer werd dat filmpje bekeken. Honderdduizenden werkelozen realiseerden zich ineens dat hun eigen ontslag misschien ook wel een geschenk uit de hemel was. En ze nog altijd Steve Jobs konden worden.

Met de juiste voorbeelden en een beetje verbeelding zou je zelfs een leven lang mislukking op mislukking kunnen stapelen zonder je daar maar één moment slecht over te voelen. Ernest van der Kwast schreef ook twee nauwelijks verkopende boeken. Maxime Verhagen studeerde ook elf jaar. Meneer Honda werd afgewezen bij Toyota. Van Einstein dachten ze dat hij achterlijk was. Henry Ford ging vijf keer failliet. En mocht je op je sterfbed nog steeds niets bereikt hebben, is er altijd nog het voorbeeld van Van Gogh die roemloos stierf. Ook postuum is succes nog mogelijk.

De bestseller van 2011 is daarom vooral een zelfhulpboek. Een zelfhulpboek als de bijbel. Ook als je een klootzak bent, faalt tijdens je studie, ontslagen wordt of failliet gaat, dan houdt Jezus nog steeds van je en is er altijd nog hoop dat je ooit Steve Jobs wordt.

Haperende bullshitdetector

Tags:, , ,

Godwins. Normaal maak je jezelf ermee belachelijk op internet. Nu worden de vergelijkingen met dictaturen massaal uit de kast getrokken door de internetgemeenschap. Amerikaanse pogingen om het jatten van films en muziek op internet aan banden te leggen worden zonder uitzondering censuur genoemd. Goed , de voorstellen SOPA en PIPA zijn gedrochten van wetgeving en gaan te ver. Maar de tegenstanders lijken helemaal de weg kwijt te zijn: wie onderuit gezakt op de bank de nieuwste HBO-serie down- of upload heeft daar recht op, want dat is nou “vrijheid van meningsuiting”.  En weet je wie die ook aan banden probeerde te leggen? Juist ja.

“Imagine a World without free knowledge”, jankt Wikipedia op haar pagina. Paulo Coelho lukt het om een vergelijking met de Sovjettijd te vinden. En de terroristen van Anonymous zijn dusdanig verbolgen over het offline halen van helingsnesten als Megaupload, dat ze zelf maar even een paar websites de mond snoeren. Alles is geoorloofd ter verdediging van het “vrije internet”.

Niet dat iemand écht vrij internet wil. Anarchie is maar tot op zekere hoogte grappig. Kinderpornodistributie moet bijvoorbeeld met wortel en tak worden uitgeroeid, daar zal iedereen het over eens zijn. En we smeken de politie om eindelijk eens écht wat te doen aan de golven van online oplichting en beroving. Zo vrij moet het ook weer niet, regulering is wel degelijk gewenst, maar bij voorkeur geen regulering die ervoor zorgt dat we niet meer gratis naar de film kunnen. Jatten is erg, maar alleen als criminelen het doen.

Er is ook genântere argumentatie. Om het schuldgevoel tijdens het downloaden weg te kletsen wordt regelmatig gewezen op de omzet van Hollywood en de platenmaatschappijen. Elke kraker lachen we in zijn gezicht uit voor dit soort logica, maar hier mag je hem schaamteloos toepassen: zij zijn rijk, dus mag je best van ze jatten. Sterker nog, cijfers over groeiend bioscoop- en concertbezoek moeten de stelling stutten dat de artiesten dankbaar mogen zijn, dat we ze bestelen. Alleen moeten ze daar zelf nog even achter komen.

Mijn diagnose? Het internet lijdt aan een haperende bullshitdetector. En een flinke dosis hysterie.

Apocalyptisch geklets

Tags:,

De afgelopen weken zag ik drie films: één over de introductie van statistiek in het baseball, één over de opstand van Amerikaanse zwarte dienstmeisjes en één over het leven van Margaret Thatcher. Drie films, drie verhalen en toch smaakten ze allemaal min of meer hetzelfde. De scenarist wringt en trekt en buigt het verhaal net zolang totdat de verhaallijnen hetzelfde ritme volgen: eerst gaat alles bijna kapot, dan gaat alles écht bijna kapot, dan lijkt alles kapot te zijn en dan loopt het toch nog goed af.

Ze kunnen dat trucje honderd keren herhalen, ik blijf het geloven. Na vijf shots van Lady Thatcher in  haar dienstauto die wordt belaagd door een woedende menigte mijnwerkers, weet ik het zeker: ze gaat roemloos ten onder.  Ooit dacht ik dat de Looney Tunes écht hun basketbalwedstrijd gingen verliezen tegen het Mean Team. En nu, vijftien jaar later ben ik halverwege “the Iron Lady” ervan overtuigd dat Engeland de Falklandoorlog gaat verliezen, ook al wéét ik dat het niet zo is.

Scenaristen gebruiken in hun films de media om het geloofwaardig te maken. Die beelden van journalisten, tv-presentatoren, het radiocommentaar tijdens de wedstrijd, een shot waarin tien kranten één voor één op een stapel worden gegooid met onheilspellende koppen. Dat zijn de sterkste beelden, die maken het overtuigend.

Als je het zo bekijkt is het ook weer niet zo heel moeilijk om elk verhaal in dat format te krijgen. De tientallen berichten van dit weekend over de “vrije val” van de PVV in de peilingen (5 zetels verlies) kun je makkelijk gebruiken voor het “ondergang moment” van de grote Geert Wilders film. “PVV verliest zijn glans”, “PVV op zijn retour”, “Is Wilders nu écht te ver gegaan?” Hetzelfde geldt voor de Nederlandse cultuursector, de natuur, de kenniseconomie, de democratie, Bruin I, weet u nog? De Nederlandse rechtstaat is al honderd keer doodverklaard. Begeleid door een beetje zware muziek, kun je zelfs al wel een scène in elkaar timmeren waarin je overtuigend de huidige oorlogsdreiging in Europa kunt neerzetten.

Met zoveel apocalyptisch geklets is het misschien helemaal niet zo lastig om een spannende film te maken.

No judgement

Tags:,

Die Nicolette Kluijver, daar is toch iets mis mee. Ze werd verkozen tot ‘Meest Sexy Vegetariër 2011’. Een prijs van Wakker Dier die bedoeld is om vegetariërs van hun geitenwollensokken-imago af te helpen. Apetrots was Nicolette. Al op heel vroege leeftijd werd ze vegetariër. Ze woonde vroeger namelijk naast een slachthuis. Het gekrijs dat daar vandaan kwam en de epiphany dat het stukje kip op haar bord ook daadwerkelijk een dier was geweest, leidde ertoe dat ze al heel jong besloot om een vrome geheelonthouder te worden – een principekwestie.

En zap, we zien Nicolette als presentatrice van BNN-show Spuiten en slikken een lijntje coke weghakken in een warenhuis. Grappig, kijken hoe het winkelend publiek reageert. Zo is Nicolette: in voor alles, niet preuts, lekker ruimdenkend en vooral no judgement. Of het nou over ghb, lsd of xtc gaat, ze behandelt objectief de voor- en nadelen, proeft, snuift en slikt er wat van en laat vervolgens de keuze aan de kijker.

Cocaïne dus ook, het meest verwoestende, ontwrichtende product wat je kunt bedenken. Het heeft misschien niet direct dierenleed tot gevolg, maar het poeder vaagt wel hele Zuid-Amerikaanse volksstammen weg, maakt steden als Ciudad Juárez tot gevaarlijker gebied dan Afghanistan, koopt wapens voor de FARC, Taliban, Al Qaeda die daarmee op hun beurt hele landen ontwrichten en zorgde in de afgelopen vijf jaar in Mexico alleen al voor 50.000 doden, waarvan ongeveer 1000 kinderen. Als er ook maar een greintje geweten in je lijf zit, als er ook maar een piepklein brokje bewuste consument in jou aanwezig is, dan snuif je geen cocaïne. Maar Nicolette propt het kennelijk zonder grote gewetensbezwaren in haar neus. Lijntje, geintje, gezellig, lekker ruimdenkend. Geen probleem, zolang je er niet te veel van gebruikt, en zolang het maar niet versneden is met vlees.

Ja, zegt ze op de radio na het winnen van haar prijs, ze vindt het vooral belangrijk om bij te dragen aan de bewustwording omtrent vlees. Dat mensen een keer nadenken waar dat biefstukje vandaan komt, hoe afschuwelijk de productie wel niet is, hoeveel leed zo’n kippenpootje veroorzaakt.

Jewish christmas

Tags:,

This weekend I decorated a Christmas tree, which is quite special. We never had a tree at home because we are Jewish, and not having a tree is an important part of the Jewish identity. There is maybe room for Sinterklaas, but the baby Jesus has no place in Judaism, so Christmas is out of the question. So too is a Christmas tree.

I remember it feeling special at school. Having no tree, no Christmas lights, no family celebrations. And it was great to be special. My father, just like all Jewish doctors, worked the Christmas shift at the hospital and we stayed home in our pyjamas watching Gremlins. Cosy, without a tree. Some other Jewish families did gather together around the time of Christmas, but only because it was convenient because everyone was free and specifically NOT celebrating Christmas and, okay, maybe there was a small bowl of Christmas cookies on the table but they just happened to be on sale and it didn’t mean anything.

Such uptight behaviour is not solely a Jewish trait. Many minorities cling on to their culture; holding on to what belongs to it, what doesn’t belong to it. The most traditional Dutch people can be found in Canada; the most traditional Britons live in Zimbabwe. Dutch Moroccans are often more consciously Moroccan than the Moroccans in Morocco. Just because they make an effort; they want to retain their identity. That is the tragedy of the minority: the trivial elements, such as not having a tree, become vitally important. A tree is not just a tree; a tree stands for assimilation. And assimilation means that your great grandchildren no longer know they are Jewish, or what that means Assimilation means the handful of Jews who survived the war will be lost in the masses. We’ll trickle away and eventually disappear.

But still I wanted a tree. I think baubles are beautiful and I think you can still be Jewish with a tree. It feels a little uncomfortable. I cannot quite relax with it. After all, you never know what consequences such a tree might have.